Piše: Rajka Raičević
Statistika je ovih dana neumoljiva u podacima od kojih se uglavnom zavrti u glavi. Uz činjenicu da se rađa više muške u odnosu na žensku djecu (pa time statistika pokazuje da su i dalje opravdane sumnje u postojanje selektivnih abortusa), tačnije da je od prvog dana ove do 31.maja 2025.godine rođeno 1.376 dječaka i 1.283 djevojčice , iako je prema popisu stanovništva više žena u odnosu na muškarce. Ovi podaci su tek onako usput, kakav je nadnaslov kolumne, navedeni. Svakako je simptomatičan. A u najnovijim MONSTAT-ovim podacima zanimljivo je da u čak 17 opština nije zabilježen nijedan razvod braka, što predstavlja rijetko pozitivnu vijest.
No, da se vratimo na naslov ovoga teksta. Prema statističkim podacima koje su mediji objavili u Crnoj Gori živi čak 2.800 milionera, nijesu MONSTAT-ovi nego kompanije Henley&Partners. Prema istom istraživanju, očekuje se do kraja 2025.godine rast milionera za još 150. Sve to u državi u kojoj živi ukupno 633.158 građana od kojih je u zoni siromaštva 20.3 odsto stanovnika, a u riziku od siromaštva nalazi se svako treće dijete odnosno 28,4 odsto djece, odnosno trećina djece koja nemaju tri obroka dnevno.
Jedna od sumnji odakle ovoliki broj milionera u Crnoj Gori u kojoj od oko 633.000 živi 94.908 stranih državljana, jeste svojevremena politika ekonomskog državljanstva. No, za dodjelu ekonomskog državljanstva do sada je predato 1.113 zahtjeva. MUP je dao rješenje za 866 za ekonomski pasoš, a do 30.juna ove godine samo za osam zahtjeva zaključeno je da ispunjavaju uslove. Preko najmanje 200 zahtjeva nije dobilo zeleno svjetlo. To znači da je oko 900 potencijalnih milionera steklo crnogorsko državljanstvo i time se upisalo u ovu cifru od 2.800. A ko su preostalih oko 900 milionera? Odakle im imovina? Jesu li oni milioneri koji su prodali đedovinu i od toga napravili biznis ili je pak više onih koji su zahvaljujući tranzicionim godinama, političkim i vezama s mafijaškim kriminalnim krugovima ostvarili milionske zarade po raznim osnovama. To je pitanje svih pitanja. Naročito, ako znamo da primjena Zakona o porijeklu imovine ni u naznakama nije počela, a da i kada počne neće se ispitivati porijeklo imovine koja je nastala zahvaljujući mutnim političko-ekonomsko-mafijaškim malverzacijama prije 2014.godine. Za period duvanske, preko trgovine ljudima do narko mafije i to sve s kraja devedesetih i početka dvijehiljaditih godina kada su se pod okriljem režima DPS-a nesmetano odvijale razne švercerske radnje iz kojih su se obogatili brojni građani, koji su do tada jedva preživljavali ili bili tek djelovi srednjeg staleža a onda preko noći postali multimilioneri. Postali su vlasnici različitih biznisa od građevine do berze. To nijesu tradicionalni bogataši, ne oni koji su prodali vrijednu đedovinu, nego oni koji se nazivaju skorojevićima, a koji su to postali zahvaljujući bliskim vezama s režimom ili su i sami bili pripadnici tog režima. Oni su preko režimskih veza dobijali razne poslove, tendere, projekte…i tako postali milioneri. Ne milioneri iz blata, kako glasi istoimeni film zasnovan na znanju, nego milioneri iz tranzicije zasnovani na malverzacijama i čisto mutnim poslovima.
Juče je osvanula vijest da je Tužilaštvo ponovo pokrenulo proces protiv određenih funkcionera DPS-a zbog nezakonitih radnji. Dio tih funkcionera se smatra bogatašima. Vjerovatno su i oni u ovoj kvoti od 2.800 u Crnoj Gori. Za neke od njih milionske kredite podizale su njihove majke. Simptomatično. Milionski penzionerski krediti za milionske poslove. No, to je za neku drugu priču.
Uz priču o milionerima u Crnoj Gori i to ni manje ni više nego njih 2.800 valja podsjetiti da osim inflacije milionera, bilježimo i inflaciju cijena. Divljanje koje niko ne kontroliše. Iako kontroliše, izgleda kao da se time niko ne bavi. A onaj ko bi time trebalo da se bavi, umjesto obuzdavanjem inflacije, bavi se podstrekivanjem etno pitanja. Valjda, nema kada. Preče je izazivati i produbljivati nacionalne podjele, nego smanjivati ili rješavati inflaciju koja nas pojede, ne samo Evropu sad 1 i 2, nego sveukupno. Jer, trenutno u Crnoj Gori se ne vidi da postoji ijedan mehanizam za suzbijanjem ili sprječavanjem inflatornog trenda.
