Takođe se prikazuje kako se uređaj ubacuje u žensku torbu, dok glas u pozadini govori: „Ona nikada neće saznati da je tu”.

„Ova stvar ne pravi nikakav zvuk. Ne šalje nikakva upozorenja”, kaže se u videu koji je snimio korisnik koji često postavlja sadržaj.

Taj korisnik, koji pravi reklamne sadržaje za prodaju putem TikTok prodavnice, je u posljednjih mjesec dana objavio četiri video-snimka koja imaju skoro 600.000 pregleda.

BBC je otkrio više od deset kanala koji su plaćeni da reklamiraju GPS lokatore kao proizvode za progonitelje.

Ti snimci imaju stotine hiljada pregleda.

„Ako tvoja djevojka kaže da svako veče izlazi samo sa prijateljima, onda joj jedan ovakav prikači na auto”, kaže se u jednom videu.

Članovi organizacije The Cyber Helpline upozoravaju da TikTok rizikuje da omogući i normalizuje proganjanje.

„Redovno imamo slučajeve da zlostavljači i progonitelji koriste ovakve uređaje za nadzor i kontrolu drugih”, kaže Šarlot Huper iz te organizacije.

„Ti uređaji nikada ne smiju da se prikazuju kao bezazleni gedžeti ili šale, jer omogućavaju vršenje ozbiljnih krivičnih djela, kao i kontrolu žrtava i preživjelih što ih čini ranjivim”.

U mnogim snimcima ovi uređaji se hvale da nisu kao Apple AirTag, koji su 2021. i 2022. godine povezivani sa brojnim slučajevima navodnog proganjanja širom svijeta, sve dok kompanija nije ugradila softver koji upozorava ljude ako ih neko prati.

Samo u malom broju video-snimaka na TikToku koji reklamiraju GPS lokatore spominje se špijuniranje dečka ili muža i većina ih promoviše za uhođenje žena.

Na platformi postoji više TikTok prodavnica koje nude uređaje koji mogu da se koriste u zakonite svrhe, kao na primjer za praćenje prtljaga i kućnih ljubimaca.

Prema podacima sa stranicama prodavnica, prodato je više od 100.000 ovih uređaja.

Većina prodavaca putem TikTok prodavnica je u jugoistočnoj Aziji, a najviše ih je u Indoneziji, Vijetnamu i na Tajlandu, pokazuju istraživanja analitičara maloprodaje.

Najprodavaniji artikli su ženska odjeća i proizvodi za ljepotu.

„Ne dozvoljavamo sadržaje koji podstiču upotrebu uređaja za tajni nadzor drugih i takvi snimci se uklanjaju sa naše platforme”, saopštio je TikTok.

„Na našoj platformi je takođe zabranjena prodaja skrivenih uređaja za video ili audio snimanje”.

Tehnološka kompanija je dodala da je zabranila dva naloga koja je prijavio BBC, kao i druge koje je u isto vrijeme prijavila još jedna medijska kuća.

Ipak, BBC je uspio da pronađe druge video-snimke koji koriste iste metode.

Komentari ispod videa u kojima se ukazuje da uređaji mogu da se koriste za špijuniranje partnera pokazuju da su neki korisnici društvene mreže zabrinuti zbog ovakvih reklama.

„Sada promovišemo kontrolisanje i zlostavljanje žena”, napisao je jedan korisnik.

„Mislim da se to ovde u Ujedinjenom Kraljevstvu (UK) zove proganjanje i da je to krivično djelo”, piše u drugom komentaru.

Autorka tekstova o svijetu tehnologije dr Stefani Her poziva korisnike TikToka da izvrše pritisak na kompaniju da reguliše metode prodaje koje koriste tvorci sadržaja.

„Kao žena i stručnjakinja za tehnologiju, smatram da je ovo šokantno”, kaže ona. „Ljudi ne bi trebalo da imaju mogućnost da zarađuju promovisanjem ovakvog ponašanja i zloupotrebom ovih uređaja”.

TikTok prodavnice su dio poslovanja ove društvene mreže koji bilježi snažan rast.

Prihod u UK-u je 2024. porastao 180 odsto u odnosu na prethodnu godinu, a u Sjedinjenim Državama (SAD) zabilježen je rast prodaje od 120 odsto.

Svako može da zaradi proviziju pravljenjem video-snimaka o proizvodima koji se nude u TikTok prodavnicama.

Prodavci šalju proizvode i daju proviziju tvorcima video-sadržaja koji podstiču prodaju, kao i samom TikToku.

Poznato je da poput plaćenih reklama, algoritam društvene mreže promoviše i snimke o proizvodima u TikTok prodavnicama.

Za razliku od plaćenih reklama, čini se da se u ovom slučaju oglašivači i reklame ne podvrgavaju istom postupku provjere.

Ranije je otkriveno da je platforma, čiji je vlasnik kineski tehnološki gigant ByteDance, omogućila aplikacijama koje koriste vještačku inteligenciju za skidanje žena na fotografijama da reklamiraju opciju za digitalno uklanjanje odjeće sa žena.

Pravilima TikToka zabranjena je prodaja proizvoda koji „narušavaju, ili omogućavaju narušavanje nečije privatnosti, u koje spadaju i proizvodi koji su napravljeni ili mogu da se izmene tako da ugroze nečiju privatnost ili omoguće pristup ličnim podacima bez odobrenja”.

Međutim, tehnološka kompanija ili ne sprovodi sopstvena pravila u slučaju korisnika koji dobijaju proviziju od prodaje, ili jednostavno nije otkrila te načine reklamiranja.