Promjenom, koja je izglasana u parlamentu tijesnom većinom, zabranjuje se i surogat materinstvo, a usvajanje djece omogućava samo heteroseksualnim parovima u braku.
Ustavne izmjene su definisane kao učvršćivanje „kulturnog i etničkog suvereniteta”.
Ali, kritičari zakona, među kojima je i organizacija Amnesti internešnal, upozoravaju da će on otežati život članovima LGBT zajednice i približiti slovačko zakonodavstvo onom u Mađarskoj ili Rusiji.
Usvajanje izmjena bilo je iznenađenje, jer je čak i premijer Robert Fico u četvrtak priznao da parlament možda neće uspjeti da ga izglasa.
Njegovoj vladi, koju čine populisti, ljevičari i nacionalističke partije, bilo je potrebno najmanje 90 od ukupno 150 glasova u skupštini kako bi se to postiglo, a ta koalicija kontroliše samo 78 mandata.
Međutim, 12 opozicionih poslanika je glasalo za usvajanje predloga.
To se očekivalo od konzervativnih Demohrišćana, ali je i nekoliko članova pokreta Obični ljudi bivšeg premijera Igora Matoviča u poslednji čas podržalo izmjene Ustava i promijenilo odnos snaga.
Matovič ih je kasnije nazvao izdajnicima.
Iz populističke i nacionalističke vlade smatraju da su promjene bile potrebne kako bi se zaštitile „tradicionalne vrijednosti”.
Premijer Fico je pozdravio izglasavanje Ustava i dodao da će u njegovoj partiji proslaviti taj uspjeh uz čašicu žestokog pića.
„Ovo nije samo mala brana ili obična brana, već velika brana protiv progresivizma”, dodao je.
Prethodno je tvrdio da se liberalna ideologija „širi poput raka”.
Slovački pravnici vjeruju da se promjenama učvršćuje primat domaćeg Ustava nad zakonima Evropske unije i da je ovo rukavica u lice Briselu, koja bi mogla da pokrene pravne bitke i moguće sankcije.
Neki smatraju i da je ovaj potez pokušaj Fica da pažnju javnosti preusmjeri sa njegovih nepopularnih mjera, koje su mu donijele pad rejtinga.
„Slovački Ustav je žrtva plana Roberta Fica da oslabi opoziciju i skrene pažnju sa pravih problema u društvu, kao i mjera štednje koje je morao da uvede”, kaže Beata Balagova, urednica slovačkog lista SME, za BBC.
„Fica zapravo nije briga za pitanje polova, surogat majčinstvo, čak i usvajanje djece za LGBT parove”, dodaje.
Većina opozicionih poslanika nije prisustvovalo glasanju, a iz Progresivne Slovačke, koja prema istraživanjima javnog mnjenja ima najveću podršku od svih partija, poručuju da je izdaja koju su počinili Matovičevi poslanici znak da nema više mogućnosti za saradnju sa njima.
Ipak, predsjednik Peter Pelegrini će potpisati dokument o osvajanju zakona.
„U trenucima velikih podjela u slovačkom društvu, dostizanje većine potrebne za promjenu Ustava je važan signal da je došlo do dogovora o konkretnom pitanju duž cijelog političkog spektra, a to treba poštovati”, kazao je poslije glasanja.
Smer – Socijalna demokratija, partija Roberta Fica, se toliko odmakla od progresivnih vrijednosti za koje se zalažu stranke lijevog centra u Evropi, da ima nagovještaja da će biti zvanično izbačeni iz Partije evropskih socijalista (PES) na konferenciji narednog mjeseca.
Ta stranka je 2023. suspendovana pošto je ušla u koaliciju sa Slovačkom nacionalnom partijom krajnje desnice.
Od tada je Fico dodatno razljutio saveznike u Evropi pošto se četiri puta za manje od godinu dana susreo sa predsjednikom Rusije Vladimirom Putinom.
Iz njegove partije nisu komentarisali navode o izbacivanju iz Partije evropskih socijalista (PES).
