Istraživački tim koji predvodi direktor Instituta za virologiju Florijan Klajn proučio je uzorke krvi 32 osobe zaražene HIV-om, koje su samostalno, odnosno bez terapije razvile snažan i široko djelotvoran imunološki odgovor kroz antitijela protiv virusa.
Antitijelo 04_A06 se posebno istaklo
Kako se navodi, naučnici su u laboratoriji testirali više od 800 različitih antitijela iz tih uzoraka, ispitujući njihovu sposobnost neutralisanja HIV virusa, a jedno od njih, pod oznakom 04_A06 se posebno istaklo.
To antitijelo blokira mjesto pomoću kojeg se virus veže za stanice domaćina tokom infekcije i na taj način sprječava ulazak HIV virusa u stanice.
Kada virus uđe u stanicu, on preuzima njene funkcije i koristi ih za vlastito umnožavanje, čime dugoročno slabi imunološki sistem.
Naučnici dešifrovali genetski plan
Dodaje se da se plan za proizvodnju antitijela nalazi u ljudskom imunološkom sistemu, u B-limfocitima, koji, kada dođu u kontakt s patogenima sazrijevaju u plazma stanice koje proizvode velike količine antitijela, a među njima i 04_A06.
Istraživači su dešifrovali genetski plan za njegovo stvaranje i uspjeli da ga reprodukuju.
“Znači, više nije potrebno uzimati krv od pacijenata, već taj genetski plan može da se ubaci u drugu stanicu i da joj naredi da proizvodi taj protein, odnosno to antitijelo”, rekao je Klajn.
Genetska raznolikost među virusima
Mediji dalje navode da je, u eksperimentima na miševima koji su nosili komponente ljudskog imunološkog sistema i koji su bili zaraženi HIV-om, antitijelo 04_A06 uspjelo potpuno da neutrališe većinu HIV virusa.
Istraživači su sproveli testove na oko 340 različitih varijanti HIV-a, uključujući i one koje su već bile otporne na druga antitijela.
“Virusi su vrlo raznoliki, i to je razlog zašto je tako teško da se HIV liječi, jer postoji velika genetska raznolikost među virusima”, rekao je Klajn i dodao da je novootkriveno antitijelo uspjelo da neutrališe 98 odsto testiranih varijanti.
Prema njegovim riječima, 04_A06 bi mogao da pomogne ljudima koji su već zaraženi HIV-om, jer virusu onemogućava pristup stanici.
Vakcina za sada ne postoji
Mediji navode i da bi novo antitijelo moglo da djeluje kao tzv. pasivna imunizacija, za razliku od aktivne imunizacije koja podrazumijeva vakcinu koja omogućava tijelu da samo proizvodi antitela, ali ta sada takva vakcina ne postoji.
Pojašnjava se da postoje istraživanja sa mRNA vakcinom, koja bi trebalo da podstakne imunološki sistem da reaguje na određeni protein iz ovojnice HIV virusa, ali ovaj pristup je do sada testiran samo na jednoj varijanti virusa.
Trenutno, različiti ljekovi u obliku tableta ili injekcija se koriste za profilaksu protiv HIV infekcija, i to sa velikim uspjehom, ali tablete najčešće moraju da se uzimaju svakodnevno.
Druga antitijela širokog djelovanja
Ideja iza profilakse antitijelima poput 04_A06, objašnjava Klajn jeste da može da se izbjegne svakodnevno uzimanje tableta, jer bi postojala vjerovatnoća veća od 90 odsto da se infekcija spriječi.
“Profilaksa antitijelima uzimala bi se otprilike svakih šest mjeseci”, rekao je Klajn.
Direktorka Instituta za medicinsku virologiju Univerziteta u Cirihu, Aleksandra Trkola, kaže da su do sada već otkrivena i druga antitijela širokog delovanja protiv HIV-a, ali da je 04_A06 definitivno izuzetno snažan predstavnik te grupacije.
“Teoretski, 04_A06 sam postiže efikasnost koja se inače dostiže samo kombinacijom više antitijela”, rekla je ona.
Šef Odjeljenja za infektologiju na Univerzitetskoj klinici “Rehts der Isar” u Minhenu Krištof Špiner smatra da bi moglo da prođe dosta vremena do razvoja stvarnog lijeka na osnovu 04_A06 i dodaje da su rezultati iz Kelna za sada samo laboratorijski podaci, zbog čega efikasnost ne može direktno da se prenese na stvarne životne uslove.
