Inspektori za hranu su tokom juna postupali u skladu sa Zakonom o bezbjednosti hrane i Zakonom o službenoj kontroli, sprovodeći kontrole na osnovu procjene rizika, vrste djelatnosti i obima poslovanja subjekata u poslovanju hranom.
Kako se navodi u izvještaju, cilj nadzora bio je preventivno djelovanje i zaštita zdravlja građana.
„Inspektori za hranu su tokom juna mjeseca 2026. godine sprovodili inspekcijski nadzor u skladu sa načelom predostrožnosti i zaštite potrošača, pri čemu su prioritetni objekti za kontrolu definisani prema procjeni rizika, vrsti i obimu djelatnosti koja se obavlja u objektima, u cilju preventivnog i blagovremenog djelovanja i sprječavanja neželjenih posljedica za zdravlje ljudi“, navodi se u izvještaju.
Pažnja inspektora bila je usmjerena na objekte koji posluju tokom turističke sezone, kada se zbog povećanog prometa hrane povećava i rizik od pojave nepravilnosti.
„Zbog povećanog prometa hrane, broja potrošača, ali i perioda kada postoji više faktora koji mogu uticati na bezbjednost hrane, kao što su lanci snabdijevanja, transporta, čuvanja i skladištenja, kao i otvaranja objekata koji obavljaju djelatnost samo tokom sezone, neophodno je usmjeravanje kontrola i pojačan i kontinuiran nadzor nad određenim djelatnostima“, ističe se u dokumentu.
Inspekcijski nadzor sprovođen je u skladu sa Planom ljetnje turističke sezone za 2026. godinu, Godišnjim planom službenih kontrola, ali i Planom unapređenja odobrenih objekata za proizvodnju, preradu i distribuciju proizvoda životinjskog porijekla.
Pored redovnih kontrola, inspektori su postupali i po prijavama građana, radnim nalozima i međunarodnim RASFF notifikacijama koje se odnose na povlačenje hrane sa tržišta.
„Službene kontrole su vršene i po prijavama potrošača i radnim nalozima, uključujući povlačenje hrane s tržišta po RASFF notifikacijama ili prijavama zaprimljenim putem medija ili drugih izvora“, navodi se u izvještaju.
Tokom nadzora provjeravano je da li subjekti posluju u registrovanim objektima, da li vode propisane evidencije, primjenjuju HACCP sistem, održavaju higijenu prostora i opreme, obezbjeđuju sledljivost hrane i ispunjavaju sve uslove za bezbjedno skladištenje i promet proizvoda.
Poseban akcenat bio je na porijeklu hrane.
„Poseban akcenat u ovom periodu dat je na provjeru porijekla hrane, odnosno sledljivost hrane, označenost hrane i uslove čuvanja, uključujući i provjeru svih neophodnih dokaza o porijeklu kako bi se spriječilo stavljanje na tržište hrane koja potiče iz objekata koji nijesu upisani u Registar registrovanih i odobrenih objekata Uprave za bezbjednost hrane, veterinu i fitosanitarne poslove“, navodi se u izvještaju.
Najčešće nepravilnosti
Izvještaj pokazuje da nepravilnosti nijesu bile rijetkost.
„Kontrolama je utvrđen određeni broj nepravilnosti koje su se najčešće odnosile na odsustvo ili nedovoljno ažurno vođenje obaveznih evidencija o sprovođenju postupaka zasnovanih na HACCP principima, uzorkovanje po uspostavljenim planovima samokontrole, neodržavanje objekta i/ili opreme u čistom i funkcionalnom stanju, neobučenost zaposlenih lica o znanjima iz oblasti bezbjednosti hrane i drugo“, stoji u izvještaju.
Tokom juna kontrolisano je ukupno 96 objekata za hranu, a zbog utvrđenih nepravilnosti donijeto je osam upravnih mjera.
Od toga su izrečena dva rješenja o otklanjanju nepravilnosti, pet rješenja o privremenoj zabrani rada do otklanjanja nedostataka i jedno rješenje o povlačenju iz prometa i uništenju nebezbjedne hrane.
Izdato je i 12 prekršajnih naloga, a ukupna vrijednost izrečenih novčanih kazni iznosila je 4.710 eura.
U izvještajnom periodu obavljeno je i devet kontrola kojima je provjeravano da li su ranije naložene mjere izvršene.
Značajan dio aktivnosti odnosio se na kontrolu uvoza hrane neživotinjskog porijekla, kao i materijala i predmeta koji dolaze u kontakt sa hranom.
Pregledi su vršeni na mjestu odredišta pošiljki i na deset carinskih ispostava – Bijelo Polje, Berane, Rožaje, Pljevlja, Nikšić, Podgorica, Danilovgrad, Bar, Radanovići i Zelenika.
Ukupno su pregledane 3.062 pošiljke, od čega 2.387 pošiljki hrane i 665 pošiljki materijala i predmeta namijenjenih kontaktu sa hranom.
„Pregledom je utvrđivana validnost i ispravnost prateće propisane dokumentacije, izvršen je pregled sadržaja pošiljki, oznaka, pakovanja, količina, uključujući i provjeru temperaturnih lista tokom prevoza hrane, zatim fizički pregled i uzimanje uzoraka za laboratorijsko ispitivanje radi provjere ispunjenosti propisanih zahtjeva bezbjednosti i kvaliteta“, navodi se u izvještaju.
Za laboratorijske analize uzeta su 334 uzorka hrane, kao i 27 uzoraka predmeta i materijala koji dolaze u kontakt sa hranom.
Zabranjen uvoz deset pošiljki
Nakon sprovedenih kontrola donesena su 2.342 rješenja o odobravanju uvoza i slobodnog prometa hrane, kao i 654 rješenja za stavljanje na tržište predmeta i materijala koji dolaze u kontakt sa hranom.
Međutim, dio pošiljki nije zadovoljio propisane standarde.
„Zabranjen je uvoz 10 pošiljki hrane neživotinjskog porijekla zbog neusaglašenosti sa propisanim zahtjevima u ukupnoj količini 10.149 kilograma/litara“, navodi se u izvještaju.
Za izvršene preglede pošiljki iz uvoza tokom juna naplaćene su administrativne takse u ukupnom iznosu od 114.349,32 eura.
Građani prijavili proizvode sa isteklim rokom i nehigijenu
Tokom juna Inspekciji za hranu podneseno je 29 prijava i inicijativa građana, koje su se najčešće odnosile na proizvode sa isteklim rokom trajanja, promijenjenu boju, miris ili ukus hrane, nehigijenu u objektima i neadekvatno rukovanje hranom.
„Po svakoj zaprimljenoj inicijativi izvršen je pregled. O preduzetim mjerama i radnjama obaviješteni su podnosioci prijava, osim u slučajevima anonimnih prijava“, zaključuje se u izvještaju.
