U vremenu kada se često čini da se međunarodno pravo tumači u skladu sa političkim interesima, a ne u skladu sa univerzalnim principima, odluke opština Zeta i Pljevlja, u Crnoj Gori, da usvoje deklaracije o nepriznavanju jednostrano proglašene nezavisnosti Kosova predstavljaju potez koji zaslužuje poštovanje. Posebno ohrabruje i najava da će istim putem krenuti i opština Herceg Novi.
Takve odluke pokazuju da postoje ljudi i institucije koji smatraju da se međunarodno pravo ne smije primjenjivati selektivno. Upravo zbog toga želim da pohvalim Zetu i Pljevlja, kao i namjeru Herceg Novog da usvoji ovu deklaraciju.
Istovremeno, ostaje žal što zvanična Podgorica ne preispita odluku o priznanju jednostrano proglašene nezavisnosti Kosova. Pravno gledano, iako su ovakvi potezi konkretni i imaju svoju vrijednost, bez zvanične odluke države Crne Gore nemaju nikakvu pravnu snagu. Vjerujem da bi takav potez predstavljao korak ka dosljednijem poštovanju međunarodnog prava i principa na kojima bi trebalo da počiva savremeni međunarodni poredak. Takođe, ovakav potez države Crne Gore bio bi pokazatelj poštovanja srpskog naroda koji čini trećinu stanovništva Crne Gore u skladu sa rezultatima zadnjeg sprovedenog popisa.
Kosovo nije suverena međunarodno priznata država, makar ne po pravu u punom smislu. To nije samo politički stav, već pitanje koje ni poslije više od decenije nije dobilo univerzalnu međunarodnopravnu potvrdu. Kosovo nije član Ujedinjenih nacija, a njegovu jednostrano proglašenu nezavisnost ne priznaje značajan broj država svijeta.
Dovoljno je pogledati samo Evropsku uniju. Pet njenih članica, Španija, Grčka, Rumunija, Slovačka i Kipar – ne priznaju Kosovo kao nezavisnu državu. Sama ta činjenica pokazuje da pitanje statusa Kosova nije zatvoreno niti postoji međunarodni konsenzus o njegovoj državnosti.
Posebnu težinu ima i činjenica da je prema Ustavu Republike Srbije Kosovo i Metohija sastavni dio Republike Srbije. Istovremeno, Rezolucija 1244 Saveta bezbjednosti Ujedinjenih nacija i dalje predstavlja važeći međunarodnopravni akt kojim se potvrđuju suverenitet i teritorijalni integritet Republike Srbije. Nijedno političko rješenje ne može biti iznad međunarodnog prava, niti političke odluke mogu poništiti pravne činjenice.
Zbog toga smatram da se pitanje Kosova i Metohije može i mora rješavati isključivo mirnim putem i dijalogom, ali uz puno poštovanje međunarodnog prava. Dijalog ne smije da bude izgovor za zanemarivanje pravnog poretka, već način da se dođe do rješenja koje će biti zasnovano na pravu, a ne na sili ili političkim pritiscima.
Zato odluke opština Zeta i Pljevlja, kao i najava da će im se pridružiti Herceg Novi, vidim kao primjer dosljednosti i poštovanja međunarodnog prava. Volio bih da takav pristup jednog dana bude i zvanična politika Crne Gore kao i ostatka svijeta, jer se trajni mir i stabilnost mogu graditi samo na dosljednoj primjeni međunarodnog prava i poštovanju teritorijalnog integriteta međunarodno priznatih država u ovom slučaju Republike Srbije.
