Identitet Benksija (Banksy) godinama je bio najčuvanija tajna pop kulture. Dok su se njegovi radovi prodavali za desetine miliona dolara, a on sam postajao simbol društvenog otpora, niko sa sigurnošću nije mogao da kaže ko zapravo drži sprej u ruci.
Međutim, Reutersova jednogodišnja istraga pod nazivom „U potrazi za Benksijem“ (In Search of Banksy), koja je novinare vodila od Njujorka do ratom razrušene Ukrajine, tvrdi da je misterija konačno riješena.
Robin Ganingam: Čovjek koji je postao „Dejvid Džouns“
Istraga potvrđuje ranije sumnje iz 2008. godine da je Benksi zapravo Robin Ganingam, rođen u Bristolu. Ipak, ključni obrt koji je Reuters otkrio jeste da Ganingam službeno više „ne postoji“.
„Krunski dokaz“ iz arhive njujorške policije
Jedan od najčvršćih dokaza koje su novinari Sajmon Gardner, Džejms Pirson i Blejk Morison pronašli jeste zaboravljeni policijski dosije iz 2000. godine.
Tada je u Njujorku, zbog vandalizma na jednom bilbordu, uhapšen mladić koji je policiji predao rukom pisano i potpisano priznanje. Dokument nosi potpis Robina Ganingama, a detalji hapšenja i stil crteža savršeno se poklapaju sa ranim Benksijevim radovima iz tog perioda.
Tragovi u Ukrajini: Analiza kretanja i prelazak granice
Reuters je analizirao i Benksijevu posjetu Ukrajini 2022. godine, gdje je umjetnik ostavio sedam murala. Iako Robin Ganingam nije bio na spisku putnika koji su ušli u zemlju, novinari su otkrili da je granicu istog dana prešao upravo Dejvid Džouns.
Tokom posjete selu Horenka, stanovnici su opisali trojicu muškaraca koji su radili na muralu. Uz pomoć iskaza svjedoka i analize kretanja, utvrđeno je da je Džouns bio u društvu poznatog fotografa Džajlsa Dulija i Roberta Del Naje (frontmena benda Massive Attack).
Iako se godinama sumnjalo da je Del Naja zapravo Benksi, istraga pojašnjava da su oni bliski saradnici koji su često radili zajedno, ali da je „mozak“ operacije zapravo Dejvid Džouns, odnosno Ganingam.
Odgovor Benksijevog tima: „To nije on“
Advokat umjetnika, Mark Stivens, uputio je pismo Reutersu u kojem navodi da njegov klijent „ne prihvata mnoge detalje iz istrage kao tačne“. On je pokušao da spriječi objavljivanje teksta, tvrdeći da razotkrivanje identiteta krši umjetnikovu privatnost i ugrožava njegovu bezbjednost.
Ipak, Reuters je odlučio da objavi priču uz obrazloženje da javnost ima pravo da zna ko je osoba koja svojim radom snažno utiče na globalnu politiku, kulturu i tržište umjetnina vrijedno milijarde dolara.
Šta ovo znači za budućnost Benksija?
Kritičari se pitaju hoće li „skidanje maske“ uništiti mistiku koja je Benksija činila toliko privlačnim. Njegova kompanija Pest Control, koja se bavi autentifikacijom radova, ostala je suzdržana, ali činjenica da su dokazi sada javni mogla bi donijeti nove pravne izazove za umjetnika koji je karijeru izgradio na – tehnički gledano – ilegalnim grafitima.
Bez obzira na to hoće li Dejvid Džouns ikada izaći pred kamere i potvrditi ove navode, čini se da je krug oko najpoznatijeg svjetskog fantoma konačno zatvoren, prenosi The Hollywood Reporter.
