“Tokom kontrole prtljaga putnika B.I, državljanina Njemačke, koji je doputovao letom iz Beograda, uočeno je sumnjivo pakovanje. Detaljnim pregledom otkriveno je šest pakovanja praha, označenih kao Organic Kratom Powder, ukupne težine 2,7 kg”, navela je Uprava carina.

Uprava carina na Aerodromu Tivat spriječila pokušaj unosa kratoma

Šta je kratom?

Biljka što ublažava bol ili droga – kratom iz godine u godinu postaje sve traženija u nekim djelovima svijeta i pored kontroverzi koje je prate. Korišćenje ovih biljaka u više država svijeta bilo je povezano sa smrtnim slučajevima, ali i pored toga u nekim djelovima planete prodaje se u različitim oblicima kao biljni prah ili koncentrat, piše eKlinika.

Kratom je poznat kao biljka što ublažava bol latinskog imena Mitragyna speciosa, a vjekovima se koristi u jugoistočnoj Aziji. I pored toga što korisnici iznose prednosti ove biljke, naučnici upozoravaju da nema dovoljno podataka o bezbjednosti upotrebe kratoma.

Američka uprava za hranu i ljekove nije odobrila kratom, a Uprava za borbu protiv droga okarakterisala je kratom kao “ hemikaliju koja izaziva zabrinutost“.

Francuska je zabranila kupovinu i posjedovanje kratoma od 2020. godine. Francuska nacionalna agencija za bezbjednost ljekova istakla je kao rizike korišćenja kratoma „zavisnost, psihotične epizode, hepatitis, anoreksiju“ i zabranila kupovinu i posjedovanje ove biljke. U Kanadi i nekim državama SAD kratom se koristi kao infuzija ili u prahu. Prema podacima kancelarije UN za drogu i kriminal, kratom je prisutan u oko 30 – 40 država na svijetu.

Naučnici upozoravaju da je malo studija ispitivalo dejstvo kratoma na ljude.

Ima toliko toga što nauka ne zna, a to je najteži dio, slično kao i kod kanabisa. Ne može se osloniti na stavove pojedinaca koji su koristili ili koriste ovu biljku. Pojedinci je hvale kao najbolji proizvod poslije hljeba, ali dobar dio tvrdi da je kartom izuzetno opasan i da izaziva zavisnost.

Kratom se vjekovima koristio u tradicionalnoj medicini jugoistočne Azije. Ljudi su žvakali listove kratoma, pušili ih ili pravili od njih čaj. U prodaji u svijetu se može naći u obliku kapi ili u kapsulama.

Stručnjaci naglašavaju da, baš kao što ni sva alkoholna pića ne sadrže isti procenat alkohola, ni svi proizvodi kratoma nisu iste jačine.

Jedno od glavnih jedinjenja kratoma je 7-hidroksimitraginin koji posebno jako djeluje na opioidne receptore. Vodeća regulatorna tijela u razvijenim državama zato smatraju komponente kratoma opioidima i navode da ova biljka ima veliki potencijal za zloupotrebu.

Smatra se da neke supstance u kratomu djeluju na hormone koji regulišu rad srca, krvni pritisak, disanje, raspoloženje. Naglašava se da veće doze mogu djelovati na ljudski organizam slično kao kokain ili metamfetamini.

Neke studije navode da kratom može imati slične mehanizme djelovanja kao sredstva koja se koriste u terapiji odvikavanja od opioida i da bi ova biljka mogla da pomogne u liječenju zavisnosti. Naučnici ističu da sve ove teorije treba shvatiti sa velikom dozom opreza, jer su dugoročni efekti upotrebe kratoma na ljudski organizam još nepoznati.