Iz Ministarstva podsjećaju da su danas u Crnoj Gori dostupne brojne besplatne, brze i povjerljive opcije testiranja.
Brzi testovi mogu se obavljati u zdravstvenim ustanovama, kao i na terenu u saradnji sa nevladinim organizacijama, uz formalizovane memorandume o saradnji sa javnozdravstvenim institucijama. Time je, kažu, osigurana dostupnost usluge uz visok nivo stručnosti i diskrecije.
“U proteklim godinama sistem testiranja dodatno je unaprijeđen uspostavljanjem mreže regionalnih savjetovališta za dobrovoljno, povjerljivo savjetovanje i testiranje (DPST) pri domovima zdravlja u Baru, Kotoru, Herceg Novom, Podgorici, Nikšiću, Bijelom Polju, Beranama, Pljevljima i Budvi. Tokom 2025. godine u ovim savjetovalištima realizovano je 1.040 testiranja, pri čemu je testirano 949 osoba”, navode u Ministarstvu.
Prema procjenama UNAIDS-a, dobijenim primjenom SPECTRUM metodologije, prevalencija HIV-a u populaciji uzrasta 15–49 godina u Crnoj Gori iznosi 0,1 odsto.
U Ministarstvu ukazuju da se procjenjuje da sa HIV-om živi oko 400 osoba, od kojih 69 odsto poznaje svoj HIV status, što dodatno ukazuje na potrebu kontinuiranog podsticanja testiranja.
Ističu da savremena antiretrovirusna terapija dostupna u Crnoj Gori omogućava smanjenje količine virusa ispod nivoa detekcije.
“Osoba koja je na terapiji i ima održiv, nedetektabilan virusni odgovor ne može prenijeti HIV na neinficirane osobe, što predstavlja snažan javnozdravstveni argument za rano testiranje i pravovremeno započinjanje liječenja”, navode i pozivaju građane da se informišu i obave testiranje na HIV, jer znanje o sopstvenom statusu predstavlja temelj lične sigurnosti, odgovornosti i zajedničkog napora ka okončanju epidemije.
Nacionalni dan testiranja na HIV obilježava se širom Crne Gore kroz organizovanje besplatnog i povjerljivog testiranja, produženo radno vrijeme savjetovališta, terenske aktivnosti u saradnji sa nevladinim organizacijama, distribuciju edukativnog materijala i intenziviranje javnozdravstvenih kampanja usmjerenih na podizanje svijesti.
U Ministarstvu naglašavaju da zdravstvene ustanove i partnerske organizacije tog dana posebno naglašavaju dostupnost usluge, važnost rane dijagnostike i značaj odgovornog odnosa prema sopstvenom i javnom zdravlju.
Ministarstvo zdravlja je taj datum ustanovilo na inicijativu Instituta za javno zdravlje, s ciljem sistemskog i kontinuiranog podsticanja građana na pravovremeno testiranje. Proglašenjem 4. marta Nacionalnim danom testiranja na HIV, kažu, institucionalno je potvrđena opredijeljenost države da prevenciju, rano otkrivanje i dostupnost terapije postavi među prioritete javnog zdravlja.
