To su neki od ključnih nalaza i preporuka predstavljenih u okviru projekta „(Re)konstrukcija volontiranja“, koji sprovodi Mreža za omladinski aktivizam Crne Gore (MOACG), uz partnersku podršku Centra za demokratiju i ljudska prava (CEDEM) i finansijsku podršku Ministarstva rada, zapošljavanja i socijalnog dijaloga.
Projekat je bio usmjeren na informisanje mladih o mogućnostima i pravima u oblasti volontiranja, promociju pozitivnih primjera volonterskog angažmana i podsticanje njihovog aktivnog uključivanja u zajednicu, sa posebnim fokusom na razvoj vještina i unapređenje zapošljivosti mladih.
Jedan od ključnih rezultata projekta je istraživanje o stanju i potrebama volontiranja mladih u tri lokalne zajednice, koje su obuhvatile južnu, centralnu i sjevernu regiju Crne Gore. Nalazi istraživanja objedinjeni su u publikaciji „Stanje i potrebe volontiranja mladih u Crnoj Gori“, koja pruža pregled iskustava, stavova i potreba mladih, ali i perspektive institucionalnih aktera.
Istraživanje pokazuje da čak 53 odsto mladih navodi da uopšte ili slabo poznaje prilike za volontiranje u svojoj sredini, što ukazuje na potrebu za dostupnijim i mladima prilagođenim kanalima informisanja.
Među ključnim preporukama izdvaja se potreba za preciziranjem zakonskog okvira u oblasti volontiranja, kako bi se spriječile moguće zloupotrebe volonterskog angažmana kao zamjene za radni odnos, ali i jasnije definisali mehanizmi formalnog priznavanja volonterskog iskustva kroz sertifikate, bodove i druge beneficije. Ovakva preporuka dobila je široku podršku i među mladima i među učesnicima fokus grupa.
Istraživanje ukazuje i na potrebu uspostavljanja jedinstvenog nacionalnog registra ili portala volonterskih prilika, uz istovremeno jačanje informisanja kroz škole i vršnjačke kanale, koji se pokazuju posebno značajnim za dopiranje do mladih.
Kada je riječ o lokalnim samoupravama, preporučuje se snažnija podrška programima volontiranja, omladinskog rada i kulture, obezbjeđivanje prostora za mlade, kao i logistička podrška, posebno mladima iz ruralnih područja. Kao važan podsticaj prepoznati su i vidljivi oblici priznanja volonterskog doprinosa.
U oblasti obrazovanja, nalazi ukazuju na potrebu jačanja građanskog obrazovanja, uključivanja sadržaja o volontiranju i pravima i obavezama mladih, kao i sistemskije podrške školskim volonterskim klubovima. Organizatorima volontiranja preporučuje se da aktivnosti kreiraju kao fleksibilne, timske i mladima privlačne formate, koji povezuju društveno koristan rad, druženje i razvoj konkretnih vještina.
Posebnu pažnju potrebno je posvetiti regionalnim razlikama. Nalazi ukazuju da jug bilježi niže nivoe informisanosti, iskustva i namjere volontiranja, zbog čega postoji potreba za većim brojem lokalno dostupnih prilika. Istovremeno, rezultati iz centralne i sjeverne regije pokazuju da postojanje infrastrukture samo po sebi nije dovoljno ukoliko nije praćeno kontinuiranim uključivanjem i motivisanjem mladih.
Pored istraživanja, u okviru projekta realizovane su dvije interaktivne radionice o volontiranju u dvije srednje škole, tokom kojih su mladi imali priliku da se upoznaju sa značajem volontiranja, svojim pravima i mogućnostima za aktivno učešće u zajednici.
Organizovane su i dvije volonterske akcije u dvije opštine, kroz koje su mladi mogli da znanja i ideje o volontiranju pretoče u konkretan doprinos svojim lokalnim zajednicama.
Važan segment projekta predstavljala je i medijska kampanja o volonterskom radu, usmjerena na povećanje vidljivosti volontiranja, promociju pozitivnih primjera i podsticanje većeg broja mladih da prepoznaju volontiranje kao priliku za lični i profesionalni razvoj, sticanje iskustva i aktivno učešće u društvu.
Rezultati projekta potvrđuju da volontiranje ne treba posmatrati kao sporednu aktivnost, već kao važan mehanizam razvoja građanskog učešća, društvene solidarnosti, povjerenja i vještina mladih. Istovremeno, razvijen sistem volontiranja može imati značajnu ulogu u unapređenju njihove zapošljivosti i stvaranju snažnije veze između mladih, lokalnih zajednica i institucija.
Projekat „(Re)konstrukcija volontiranja“ ukazuje na potrebu da se mladima obezbijedi stvaran i dostupan prostor da učestvuju, doprinose zajednici i razvijaju svoje potencijale. Unapređenje sistema volontiranja zato predstavlja ulaganje ne samo u omladinsku politiku, već i u razvoj aktivnog građanstva i snažnijeg civilnog društva u Crnoj Gori.
