Kako se navodi, ovaj servis, poznat kao „First VPN”, godinama je promovisan na forumima za sajber kriminal na ruskom govornom području kao pouzdan alat kako bi se ostalo van domašaja organa reda.
Nudio je korisnicima anonimna plaćanja, skrivenu infrastrukturu i usluge dizajnirane posebno za kriminalnu upotrebu, dodaje se u saopštenju na sajtu Europola.
„First VPN” je postao duboko ukorijenjen u ekosistem sajber kriminala, pojavljujući se u skoro svakoj većoj istrazi sajber kriminala koju je Europol podržao posljednjih godina.
Kriminalci su ga koristili da prikriju svoj identitet i infrastrukturu dok su izvodili napade ransomverom, prevare velikih razmjera, krađu podataka i druga ozbiljna krivična djela.
Šef Evropskog centra za sajber kriminal pri Europolu, Edvardas Šileris, izjavio je da su godinama sajber kriminalci vidjeli ovaj VPN servis kao „kapiju ka anonimnosti”, vjerujući da će ih držati van domašaja organa reda, ali da izvedena operacija dokazuje da nijesu u pravu.
Koordinisana akcija održana je između 19. i 20. maja i usmjerena je na infrastrukturu koja stoji iza jedne od najšire korišćenih VPN usluga u podzemlju sajber kriminala.
Tokom akcije policijske službe su saslušale administratora i izvršile pretres kuće u Ukrajini, demontirale 33 servera povezana sa kriminalnom službom i poremetile infrastrukturu koja se koristi za podršku sajber kriminalnim aktivnostima širom svijeta.
Ciljani domeni su isključeni zahvaljujući zajedničkoj međunarodnoj saradnji organa za sprovođenje zakona i pravosuđa, a zaplijenjeni su sljedeći domeni: 1vpns.com, 1vpns.net i 1vpns.org.
Istražitelji su identifikovali hiljade korisnika povezanih sa sajber kriminalnim aktivnostima, a uklanjanje domena je uslijedilo nakon istrage pokrenute u decembru 2021. godine.
U saradnji sa Evropskim centrom za sajber kriminal Europola, istražitelji su dobili pristup usluzi, dobili njenu bazu podataka korisnika i identifikovali VPN veze koje koriste sajber kriminalci koji pokušavaju da prikriju svoje aktivnosti.
Operacija je takođe koristila podršku koju je preko Europola pružio partner za sajber bezbjednost, kompanija Bitdefender.
Prikupljeni obavještajni podaci otkrili su hiljade korisnika povezanih sa ekosistemom sajber kriminala i generisali operativne tragove povezane sa napadima ransomvera, prevarama i drugim teškim krivičnim djelima širom svijeta.
Zajednički istražni tim je osnovan uz podršku Eurodžasta u novembru 2023. godine, što je omogućilo francuskim i holandskim vlastima da tijesno sarađuju, razmjenjuju dokaze i informacije i odlučuju o strategiji tužilaštva.
Eurodžast je bio domaćin 16 koordinacionih sastanaka među uključenim vlastima kako bi se pripremio za dan zajedničke akcije, ističući potrebu za složenom pravosudnom saradnjom, navodi se u saopštenju.
Ova koordinacija je odražena u Operativnoj radnoj grupi (OTF) formiranoj u Europolu, koja je okupila istražitelje iz 16 zemalja radi analize zaplijenjenih podataka i koordinacije razmjene obavještajnih podataka sa međunarodnim partnerima.
Zajednička radna grupa za borbu protiv sajber kriminala (J-CAT), sa sjedištem u Europolu, takođe je podržala napore za koordinaciju, vezu i otklanjanje sukoba sa nacionalnim vlastima.
Operacija je već donijela značajne operativne rezultate na nivou Europola, pa je tako 21 istraga koju je podržala evropska policijska agencija napredovala zahvaljujući dobijenim obavještajnim podacima.
U danu akcije učestvovali su policijski i sudski organi Francuske, Holandije, Luksemburga, Rumunije, Švajcarske, Ukrajine, Ujedinjenog Kraljevstva, a istragu su podržale Kanada, Njemačka, Rumunija i Sjedinjene Američke Države, dodaje se u saopštenju.
