Tokom uvodne sjednice, kako je saopšteno iz Skupštine Crne Gore, prisutnima su se obratili predsjednik Nacionalnog savjeta Austrije Valter Rosenkrans (Walter Rosenkranz), predsjednik Vrhovne rade Ukrajine Raslan Stefanček (Ruslan Stefanchuk), predsjednik PS OEBS-a Pere Hoan Pons (Pere Joan Pons) i generalni sekretar OEBS-a Feridun Sinirlioğlu.
“Govornici su izrazili žaljenje zbog posljedica koje je četvorogodišnja invazija Ruske Federacije na Ukrajinu ostavila na ukrajinski narod i na principe na kojima su zasnovane Ujedinjene nacije i Organizacija za evropsku bezbjednost i saradnju. Naglašeno je da je vrijeme da se zaustavi krvoproliće i da se pažnja usmjeri na izgradnju mirne i prosperitetne budućnosti za Ukrajinu. Istakli su da ako autoritarizam odnese prevagu, demokratija će širom svijeta postati ranjivija i izloženija ozbiljnim izazovima”, navedeno je u saopštenju.
Prvog radnog dana održani su i sastanci tri glavna odbora. Odbor za politička pitanja i bezbjednost diskutovao je na temu: “Borba za Helsinške principe u Ukrajini i izvan nje – utemeljenje regionalnog mira na konceptu sveobuhvatne bezbjednosti“.
U uvodnom dijelu, prisutnima su se obratili ambasadorka Fatène Benhabylès-Foeth, predsjedavajuća Forumom za bezbjednosnu saradnju i stalna predstavnica Francuske pri OEBS-u, ambasador Kristof Kamp (Christophe Kamp), visoki komesar OEBS-a za nacionalne manjine i Tobias Winkler (Njemačka), izvjestilac Odbora.
Poslanica Jevrosima Pejović, potpredsjednica Odbora, u okviru izlaganja citirala je velikog austrijskog slikara i pjesnika Oskara Kokošku koji je rekao: „Nismo rođeni kao ljudi, moramo postati ljudi.“
Pejović je istakla da se mnogo toga može reći o društvu iz njegove umjetnosti i naglasila da stoga vjerovatno nije slučajno što je na Balkanu napisano više pjesama o ratovima i borbi za slobodu nego o ljubavi.
Prema njenim riječima, na Balkanu je, kroz bolno iskustvo, naučena cijena neuspjelog dijaloga i podjela, ali i naučena vrijednost multilateralizma.
„Za nas multilateralne platforme nisu bile apstraktni diplomatski koncepti, već su bile spasilačke linije. One su nam pomogle da obnovimo institucije, vratimo povjerenje i pređemo sa konfrontacije ka pomirenju“, kazala je Pejović.
Apostrofirala je da se bezbjednost ne može izgraditi sama, kao i da se mir ne može održati sam.
„Kako se krize množe, moramo se sjetiti ko smo, ne samo kao OEBS, ne samo kao organizacija, već i kao pojedinci. Bezbjednost nije samo stvar strategije ili odvraćanja; riječ je o odgovornosti i karakteru. Ono što nas zaista odvaja od nasilja je naša sposobnost za dijalog, sposobnost da riješimo razlike bez sile. Ako napustimo dijalog, rizikujemo da napustimo svoju čovječnost. Zato, zaštitimo ne samo naše granice, već i naše vrijednosti. Izaberimo saradnju i pomirenje jer se ne rađamo kao ljudi. Ljudi postajemo kroz izbore koje pravimo“, zaključila je Pejović.
Na sastanku Odbora za ekonomska pitanja, nauku, tehnologiju i životnu sredinu govorilo se na temu geoekonomije, tehnologije i bezbjednosti, te snalaženju u promjenljivom okruženju u okviru koje su se članovima Odbora online putem obratili dr Stiven Everts, direktor Instituta Evropske unije za bezbjednosne studije i Rajan Fedasjuk, saradnik Američkog instituta za preduzetništvo, kao i Mihael Senkenel (Mihael Cinkanel), direktor Austrijskog instituta za evropsku i bezbjednosnu politiku i ambasador Bakit Džusupov, koordinator ekonomskih i ekoloških aktivnosti OEBS-a.
Tema sastanka Odbora za demokratiju, ljudska prava i humanitarna pitanja odnosila se na zaštitu integriteta izbora u uslovima hibridnih prijetnji i zlonamjernog stranog uticaja. Uvodna obraćanja imali su Sargisa Kandendžana (Sargisa Khandanjana) (Jermenija), predsjednik Odbora, Karine Ödebrink (Švedska), izvjestiteljka Odbora, Merija Teljeran (Marija Telalian), direktorka Kancelarije OEBS-a za demokratske institucije i ljudska prava, ambasador Jana Brotua (Jana Braatua), predstavnik OEBS-a za slobodu medija, kao i ambasadorka Eglantine Germeni (Eglantine Gjermeni), predsjednica Odbora za ljudsku dimenziju Stalnog savjeta OEBS-a i stalna predstavnica Albanije pri OEBS-u. U uvodnom dijelu debate prisutnima se obratio Majkl Mekgrat (Michael McGrath), evropski komesar za demokratiju, pravdu, vladavinu prava i zaštitu potrošača.
Stotine parlamentaraca iz cijelog regiona OEBS-a, kako je saopšteno, okupili su se kako bi razmotrili ključna pitanja u domenu bezbjednosti, ljudskih prava, demokratije i ekonomskih i ekoloških izazova.
