Specifičnost je u tome što je ovo pomjeranje u odnosu na prethodne godine najranije, a 26. oktobra sat je pomjeren poslednji put pre 11 godina.
Iako je i dalje toplo vrijeme, ljeto je na izmaku. Noći već postaju hladnije, a dani očigledno sve kraći.
Zimsko računanje vremena je fiksno i počinje poslednje nedjelje u oktobru, datumi se mijenjaju jer poslednja nedjelja oktobra ne pada svake godine u isti dan. Prošle godine je to bilo 27. oktobra, 2023. 29. oktobra…
Ovo su datumi zimskog računanja vremena nekoliko poslednjih godina:
2022: 30. oktobar
2021: 31. oktobar
2020: 25. oktobar
2019: 27. oktobar
2018: 28. oktobar
2017: 29. oktobar
2016: 30. oktobar
2015: 25. oktobar
2014: 26. oktobar
2013: 27. oktobar
“Zimsko čitanje vremena je nepovoljno, najbolje je treće vrijeme”
Kako je ranije za “Blic” rekao Branko Simonović iz Astronomskog društva “Ruđer Bošković”, postoji dilema koje vreme više odgovara ovom podneblju, ali on smatra da bi moglo da se uvede i “treće vrijeme”, odnosno prelazak na čitanje vremena od prije 1983. godine.
To rješenje podrazumjevalo je zimsko čitanje vremena i trajno ostajanje u srednjoevropskoj časovnoj zoni, ali i pomjeranje radnog vremena jedan čas unazad kako bi se povoljnije iskoristila obdanica.
Ipak, smatra on, u međuvremenu su se stvari “zamrsile” u odnosu na nekadašnje vrijeme, prije svega radno vrijeme.
“Zimsko čitanje vremena u ovom slučaju je nepovoljno jer prespavamo neefikasno, odnosno prespavamo onaj prvi deo obdanice tokom godine i malo od obdanice nam ostaje u drugom dijelu dana. Ljetnje (trajno) čitanje vremena je u tom pogledu povoljnije jer se bolje iskoristi obdanica, ali nas ona izmješta iz naše osnovne srednjoevropske časovne zone u istočnoevropsku, odnosno odvaja nas od većeg dijela Evrope kojem pripadamo”, rekao je Simonović.
Negativan uticaj na zdravlje ljudi
Pojedine države u svijetu su ukinule praksu zimskog i letnjeg računanja vremena, a i dalje postoje sporenja treba li pomerati sat dvaput godišnje ili uvesti samo zimsko računanje. Jedan od razloga koji se najčešće navodi kao motiv za napuštanje ljetnjeg računanja su naučna istraživanja o uticaju pomjeranja sata na zdravlje ljudi, koja se sve češće sprovode u svijetu, a uglavnom pokazuju negativne posledice te prakse.
Promjena između zimskog i letnjeg računanja vremena ne uzrokuje samo manju neprijatnost kao što je kašnjenje, već može dovesti i do zdravstvenih problema.
Poremećaj bioritma može izazvati nesanicu, umor, depresiju, varijacije srčane frekvencije, smanjenje sposobnosti koncentracije, iscrpljenost, razdražljivost, gubitak apetita i probleme sa varenjem.
Organizmu je obično potrebno nekoliko dana da se privikne, u nekim slučajevima može biti potrebno čak i do dvije nedjelje za prilagođavanje.
Inače, računanje vremena prva je uvela Njemačka 1916. godine, a nekoliko nedelja kasnije i Velika Britanija. To je vrijeme Prvog svjetskog rata i ovim zemljama bilo je važno da što bolje iskoriste dnevnu svjetlost, a sačuvaju ugalj. Sledeće godine to je uradila Rusija, a 1918. i Sjedinjene Američke Države.
U Srbiji je ljetnje računanje vremena uvedeno 27. marta 1983, u skladu s odlukom EU, prije svega radi očekivane ekonomske koristi – boljeg funkcionisanja jedinstvenog tržišta, transporta i komunikacija, industrije.
Ovakvo računanje vremena traje do poslednjeg vikenda u martu, kada slijedi ljetnje računanje.
